سریال سالهای مشروطه !

چندین شب است که سریال سال های مشروطه البته با روایت محمدرضا ورزی ! از شبکه اول سیما در دست پخش و نمایش است . شک نیست که جذابیت های دیداری کارهای تاریخی مخاطبان زیادی را جلب و جذب این آثار می کند . در بعد از پیروزی انقلاب اسلامی سریال های تاریخی ارزشمندی در حوزه تاریخ معاصر و در حوزه تاریخ اسلام و امامان علیه السلام از سیما پخش شده است . در ساخت سریال های حوزه تاریخ معاصر بجز چند اثر فاخر - که بی تردید "هزاردستان " روانشاد علی حاتمی یکی از آن هاست - متاسفانه اثار دیگر دستخوش شتابزدگی و بی دقتی فراوانی است . در سریال سال های مشروطه هم این بی دقتی ها فراوان مشاهده میشود که در زیر تعدای از آن ها قلمی می شود . باشد که در کارهای بعدی مایه دقت نظر بیش تر مجموعه سازان گردد . 

1- در چهره پردازی این سریال و در چهره پردازی صورتهای زنان ،شکل ابروها ، شکل زنان روزگار ماست نه زنان قاجاری و درباری !کافی بود که کارگردان محترم _که حتما چند ماهی در کاخ گلستان بخاطر تصویر بردای بسر برده اند سری به البومخانه آن کاخ میزدند و صورت زنان عصر قاجار را می دیدند . صورت هایی با ابروهای پهن و کشیده که زیبایی زنان قاجار شمرده می شد نه ابروی تتو کرده !

2- ریخت لباس امینه - که شخصیت تاریخی او هم در هاله ایی در ابهام است - همانند زنان عصر پهلوی اول در دوره بعد از کشف حجاب می باشد . در حالی که ان زمان تا روزگار کشف حجاب (هفدهم دی 1314) 29 سال تفاوت زمانی دارد و ایا زنی با چنین پوششی می توانست در بازار سنتی و مذهبی زمان مشروطه بی پروا قدم بزند ؟ که خود جای تامل دارد ! 

3- امضای پایین فرمان مشروطیت ، فرمان مشروطه در چهاردهم  ذیقعده 1324صادر شد و جالب این جاست که در فیلم مورد بحث مشاهده می شود که مظفرالدین شاه پایین فرمان را لابد به سیاق نامه های اداری امروزی امضا می کند ! در جالی که جایگاه توشیح در فرمان های شاهان قاجار در بالای فرمان و در سمت چپ میان سطر اول و دوم بوده است که آن محل را تذهیب می کردند و بعد به توشیح شاه می رسانیدند . 

4- به کار بردن واژه های امروزی در بافت تاریخی ، از جمله لغاتی که بازیگران فیلم در گفتمان های خود استفاده می کنند و در زمان مشروطه رایج نبوده یا دست کم لغات دیگری به جای انها بکار می رفته است عبارتند از : روشنفکر ، دموکراسی ،و ....و از همه جالب تر عبارت "اساتید دانشگاه " است که سرادوارد گری ،در این سریال به کار می برد . در حالیکه تاسیس دانشگاه تهران بعنوان اولین دانشگاه ایران در سال 1313صورت گرفته و لغت دانشگاه نیز بعد از آن و احتمالا در انجمن وضع لغات و اصطلاحات دانشسرای عالی در فاصله سالهای 1311-1313ساخته شده است . اما در این سریال 27 سال پیش از تاسیس  دانشگاه و همچنین وضع لغت "دانشگاه " سرادورادگری ، پیشنهاد می کند "اساتید دانشگاه " را جذب برنامه های بریتانیا برای پیشبرد اهداف خود نماید . 

5- چشم پوشی از تقدم و تاخر زمانی ، در این سریال تقدم و تاخر زمانی وقایع در برخی جاها بهم ریخته است از جمله صحنه خطابه شیخ فضل اله نوری که با موضوع مشروطه مشروعه است! در حالیکه در ان زمان هنوز مظفرالدین شاه فرمان را امضا نکرده بود . باید مشروطه ایی پدید می امد تا بعد اختلافی بیفتد که شیخ فضل اله  خطابه خود را بخواند  . در حالیکه چنین نیست !

6- در سریال ، فردی که نقش اصلان رابازی می کند . ظاهرا برای شغل خواجگی دربار و خدمت در جرمسرا برگزدیده شده است . این افراد را بنا به اقتضای شغلشان _که بازنان شاه نشست و برخاست داشته اند _ یا از میان افراد مقطوع النسل بر می گزیدند و یا اخته می کردند و این رسمی بوذ که در عصر قاجار وجود داشته و خود سرسلسه قاجار نیز در کودکی قربانی این جنایت شد . به هر حال زمانی که اصلان در نقش امین حرم است و شکل و شمایل خواجگی دارد انگاه که از حرم رانده می شود و در بازار به کار می پردازد به یکباره صاحب انبوهی از ریش می گردد . در حالی که خواجه به صورت همیشگی از ریش محروم می شود . توضیحی که در قسمت بعدی سریال داده میشود که جلاد اصلان را اخته نکرده عذر بدتر از گناه است زیرا چطور ممکن بود فردی در میان حرم شاه - تاکید می کنم حرم شاه - رفت و آمد کند و خود را خواجه جا بزند . صرفا داشتن یا نداشتن ریش برای خواجگی مطرح نیست و آیا ناصرالدین شاه و ماموران او با وجود آن همه خواجه در دربار متوچه خواجه نبودن اصلان نمی شدند .

 از این دست نکات جالب در سریال فراوان است که هر شب که از آن می گذرد به نمونه تازه تری از آن بر می خوریم .

                                  01/12/88    نوشته شده توسط نویسنده وبلاگ تاریخ محلی   -

  
نویسنده : نیلوفر روحانی ; ساعت ۱٠:۱٤ ‎ب.ظ روز ۱۳۸۸/۱٢/۳
تگ ها :